Telugu

తెలుగులో తొలి యాత్రా సాహిత్యం



కాశీయాత్ర చరిత్ర ఏనుగుల వీరాస్వామయ్య రచించిన కాశీ యాత్ర చరిత్ర విశేషాల మీద సమగ్రమైన రచన. 
తెలుగులో యాత్రాసాహిత్యానికి ఈ పుస్తకమే మొదటిదని భావిస్తారు. ఈతని యాత్ర 18 మే, 1830 నుండి 3 సెప్టెంబరు, 1831 వరకు అనగా “15 నెలల 15 రోజుల కాలం” నడిచింది. రచయితగా, విద్వాంసుడుగా, త్యాగమూర్తిగా పేరుమోసిన వీరాస్వామయ్య తన వెంట రెండు వందల మందికి యాత్రావకాశం కల్పించాడు.

► అప్పటికి (1831-1832) బ్రిటిషు వారు ఇంకా మొత్తం భారతదేశాన్ని ఆక్రమించుకోలేదు. కాబట్టి కొంత భాగం సంస్థానాలలో రాజు ల క్రింద ఉండేది.

► ఆనాటి వాడుకభాషలో సమకాలీన జీవిత దౌర్భాగ్యాలను, తన పోషకుల వంచనాశిల్పాన్ని, తన బలహీనతలనూ నిర్వికారంగా వ్రాయగలిగాడు.

► అప్పటి సంస్థానాలలో, ఇంగ్లీషు రాజ్యభాగాలలో, పౌరోహిత్యంలో ఎన్ని విధాల మోసం, లంచగొండితనం, అవినీతి ఉన్నాయో దాపరికం లేకుండా వ్రాశాడు.

► విలియం బెంటింగ్ రాజప్రతినిధులు ఎన్ని విధాల, ఎన్ని కుమార్గాలలో స్వదేశీ సంస్థానాలను క్రమంగా ఆక్రమించుకొంటున్నారో, దేశంలో జమిందారుల, దోపిడీ దొంగల ప్రభావం ఎంత తీవ్రంగా ఉందో, సామాన్య ప్రజలు ఎన్ని ఇబ్బందులకు గురౌతున్నారో మొహమాటం లేకుండా వ్రాశాడు.

► కొన్ని ప్రదేశాలలో కుల, మత, ప్రాంత భేదాలు ఎన్ని అనర్ధాలు తెచ్చిపెడుతున్నాయో, భిన్న ప్రాంతాలలో ఆర్ధిక పరిస్థితులెలా ఉన్నాయో చిత్రీకరించాడు.

► పుప్పాడ లోని బెస్తలు పుట్టినప్పటి నుంచి చచ్చేదాకా ఎలా అప్పులపాలైనారో వివరించాడు.

పుస్తకాన్ని ఉచితంగా ఇక్కడి నుంచి డౌన్ లోడ్ చేసుకోవచ్చు

Standard
వివరణ, Telugu

కవిత్వం :అభివ్యక్తి :మెటానవికాభివ్యక్తి

“కవిత్వం మెటాఫర్ నుండి మెటానమీకి… ప్రయాణించాలి” (వేగుంట మోహన్ ప్రసాద్).

          కవిత్వాభివ్యక్తిలో ఒకానొక నిలకడ స్థితి వచ్చిందని అనిపించినప్పుడల్లా పెద్దకవులు ఇటువంటి సూచనలివ్వడం సహజమే. వర్తమాన తెలుగు కవిత్వం లో ఇటువంటి స్థితి ఉన్నట్టు మనకు కనిపించదు. మరి అట్లాంటప్పుడు ఎందుకీ సూచన ఇచ్చాడన్న సందేహమోస్తుంది. కవులు మెటాఫర్ దగ్గరే ఆగకుండా ముందుకు పోవాలన్నది అ కవి ఆకాంక్ష. వ్యక్తీకరణ సాధారణమైపోకుండా ఉండాలంటే సాధనాలను నిరంతరం మార్చుకుంటూ ఉండాలి కవులు.అలా మారిస్తేనే అభివ్యక్తిలో వైవిధ్యం సాధ్యపడుతుంది. వర్తమాన తెలుగు కవిత్వం ఈ మెటానమీని ఆశ్రయించి సాగుతున్నది.అసలు మెటానమీ అంటే ఏమిటి? గ్రీకు పదమైన మెటనామియా నుంచి నిష్పన్నమైంది మెటానమీ.మెటా అంటే మార్పు, వోనోమ్ అంటే పేరు. ఇక్కడ ఒక వస్తువు పేరు దానితో సంబంధం ఉన్న మరొక దాని స్థానానికి బదలాయించడం ఉంటుంది. ఒక పదానికి బదులుగా ఆ పదం తో దగ్గర సంబంధమున్న మరొక పదాన్ని ఆ స్థానం లో వాడటమే ఉంటుంది.యాకబ్ సన్ భాషా విషయంగా చెప్పిన రెండు ద్రువాలలో మెటానమీ కూడా ఒకటి. మెటాఫర్ సాదృస్యత మీద ఆధారపడితే మెటానమీ రెండు వస్తువుల మధ్య సారూప్యం లేదా అ రెండు వస్తువుల మధ్య అవిచ్చిన్న సంబంధం వల్ల వ్యక్తం అవుతుంది.

ఇక్కడ జయప్రభ కవితను చూడొచ్చు మనం .

“నయావిస్పర్” అంటూ 
పావురం లా పాపాయి 
తెల్లచూడిదార్ లో 
ఎగిరితే ఎంత హాయి
కానీ ప్రకటనల్లో పాపాయిలకి కూడా
కాళ్ళు గుంజుతాయి, ఎగిరినందుకు కాదు!
కడుపు బిగుసుకుపోయి నొప్పె నొప్పి అత్తయ్యకి
ఎదిరినందుక్కాదు”

ఇందులో సదృశీకరణం తో పాటుగా మెటానమీని ఆశ్రయించింది. ఎగిరినందుకు కాదు అన్న క్రియాంత వాక్యం, కారణాన్ని చెప్పడం వల్లా `నయావిస్పర్’ అన్నది బహిష్టుతో సంబంధాన్ని తెలిపేందుకు వాడటం వల్ల మెటానమిక్ అభివ్యక్తిగా రూపం తీసుకుంది కవిత. కార్యకారణాలలో ఎ ఒక్కటి చెప్పినా మెటానామి అవుతుంది. ‘గదిని మంచం మీదనుండి కిందకి దించారు ‘ అన్నచోట కవి మృత్యువుని సూచించదలచాడు. ఇక్కడ గది మంచామెక్కుతుందా అన్న ప్రశ్న వేసుకుంటే హాస్యాస్పదం గా తోస్తుంది విషయమంతా. గదిలో మంచం మీదే మరణించిన మనిషిని క్రిందికి దింపడమే కవి చెప్పాలనుకున్న విషయం. చనిపోయిన మనిషితోపాటుగా గదిని నిర్జీవం చేస్తున్నాడు. అ గదిలో మనిషి బ్రతికిఉన్నంత కాలమే అ గది జీవించి ఉందనేది కూడా కవి చూపించదలచిన కోణం. అలాగే ‘ఈ మనిషికి మరో చెయ్యి అవసరం’ అని మనం ఎక్కడో వింటూ ఉండే వాక్యం లో కూడా మెటానమిక్ అభివ్యక్తి ఉంది. ఈ క్రింద పేర్కొనే వాక్యాలు మెటానామీ కి ఉదాహరణలు :

1. వాషింగ్టన్ మాస్కోతో చర్చలు మొదలుపెట్టింది.
2.వైట్ హౌస్ పెదవివిప్పలేదు (ఒబామా)
3. భీతిల్లిన త్రిలోకపురి (ప్రజలు)
4. బహిష్కరణ ను సమర్థించిన క్రెమ్లిన్

ఇవన్నీ మెటానామీలో ఉన్న సాధారణ నియమాన్ని ప్రతిఫలింపచేస్తున్నాయి. వాస్తవానికి కవిత్వం లో ఉండే మెటానామీ తో సమానంగా పత్రికలలో వచ్చేవార్తలకు పెట్టే శీర్షికలలో ఈ విధమైన మెటానామిక్ అభివ్యక్తి కనిపిస్తుంది.పత్రికలలో అధికశాతం కవులే ఉపసంపాదకులుగా పనిచేయడం ఒక కారణం. అయితే దీన్ని ఒకరకమైన లింగ్విస్టిక్ బిహేవియర్ గా కూడా పేర్కొనవచ్చు. 
కవిత్వంలో ఒక్కోసారి సంఘటనకు బదులుగా ఆయా స్థలాలను మాత్రమే చెబుతాడు కవి. ‘ఇరాక్ ను మరో వియత్నాం కానీయకు’ ఇటువంటిదే. మెటానమిక్ అభివ్యక్తి ఉన్నచోట పాఠకులు సులభంగానే వాటికి తగిన సూచితాలను నిర్దారించుకోగలరని సైకోలింగ్విస్టిక్స్ పరిశోధనలు తెలుపుతున్నాయి. సరియైన అన్వయాన్ని పాఠకుడు ఎలా సాధించుకుంటాడుఅన్నది ప్రస్నార్థకమే. ప్రతి పదానికీ ఉండే సాధారణ అర్తాలన్నిటినీ పాఠకుడు తన మనఃపదకోశంలొనే జాబితీకరించుకుంటాడనీ, ఒక పదం ఇచ్చిన సందర్భంలో వెనువెంటనే పాఠకుడు ఆ నిఘంటువులోంచి తనకు కావల్సిన అర్థాన్ని ఎంపిక చేసుకుంటాడనీ, ఎంచడం కలపడం అనే ప్రక్రియలో పర్యాయతను చూపి కవిత్వాన్ని సృష్టించి ఇచ్చిన కవిని అనుసరించడు; సరికదా అర్థం చేసుకునే క్రమంలో విధిగా పర్యాయతను పాటిస్తుండడం చేత ఈ విధమైన అభివ్యక్తి పధ్ధతులను పాఠకుడు అర్థం చేసుకుంటాడు.
కత్తిని సూచించేందుకు ఫోర్కునూ, దీపానికి బదులు అది పెట్టే స్థలాన్ని వెలుతురు బల్లగా, సినిమా తెరకి బదులు పెద్ద టీవీ అని పిల్లలు చెబుతారు. ఇట్లాంటి పొరపాట్లు భాషావైకల్యం (అఫేజియా) ఉన్నవారు చేస్తారు. అయితే కవులు ఉద్దేశపూర్వకంగానే కవిత్వంలో చేస్తారు. అవి దోషాలుగా కాకుండా గుణాలు అవుతాయి కవిత్వంలో.

a figure of speech that consists of the use of the name of oneobject or concept for that of another to which it is related, or ofwhich it is a part, as “scepter” for “sovereignty,” or “the bottle” for“strong drink,” or “count heads (or noses)” for “count people.”

[సీతారాం ‘అదేపుట’ వ్యాస సంకలనం నుండి] సోదరుడు యశస్వికి ధన్యవాదాలతో

మరికొంత సమాచారం వికీలో : http://en.wikipedia.org/wiki/Metonymy

Standard
telugu poetry

యుద్ధక్షేత్రం

ఎముకలు కొరికేందుకు
తనకోరల్ని కసిగా విసురుతున్న చలితో పెనుగులాడుతూ
గూడులేని దేహాలెన్నో గడిపేస్తున్నాయి.
కాలిబాటల్లోనూ, షాపు సందుల్లోనూ
ప్లైయ్యోవర్ల మలుపుల్లోనూ చీఛీ అనుకునే శౌచాలయాల దుర్ఘంధ ప్రాంగణాల్లోనూ
నిరంతరం శీతల ఘాతాలకు ఎదురొడ్డుతున్నాయి.

కొట్టుకునే గుండెనుండీ
ఉప్పెంగే రక్తపు వెచ్చదనం తప్ప మరో కవచమేం లేదు.
ఏ కొరడా దెబ్బలుకోడుతోందో బీళ్ళుగా పగులగొడుతోంది దేహాన్ని,
కాళ్ళూ,చేతులేకాదు పెదాలూ వరకూ బీటలు అలముకుంటున్నాయి.

ఓటుకార్డు మాత్రం వస్తుంది.
చోటో, చాటో లేకపోయినా.
అట్టముక్కలూ, పాతబట్టలూ
వెగడుకి నెగడుకాలేనప్పుడు ఇందెంత.
చెత్తకుప్పలూ,మురికి తొట్లూ
రక్షించలేనపుడు ఇదేపాటి.
ఎప్పటిలానే
ఎండదాడిలో మాడిపోయినట్లు
వరదదారిలో కొట్టుకుపోయినట్లు
ఈ సమరంలోనూ క్షతగాత్రులేకాదు
విగతజీవులూ రాలుతున్నా జఢత్వమేకానీ
జలదిరింపేం వుండదు.

విరామం లేని ఆకలికి దోపిడీకి తోడుగా
అనేక సంస్ఫోటనాల్లో చలిపోటు మరోటి
కఠోరపోరాటంలో కడతేరినా కీర్తీచక్రాలేవీ రావు
విశ్రాంతస్థితిని చేదుకునేందుకు నిధులేమీ ప్రవహించవు
బిడ్డలను పొదువుకునే ప్రేమనే కవచంచేసిన మాతృహృదయాలీ లడాయిలో ఆగిపోతే
శరీరం క్షీణించిన పండుటాకులు వణకుతూ ఈ జగడానికి రాలిపోతే
ఆ నేరం ఎవరిది?
ప్రశ్నడిగేందుకే ఎవరూలేనపుడు సమాధానమింకెక్కడిది?

Standard
Videos

కవి సంగమం..కవితోత్సవం..


ప్రపంచం ఒక పద్మవ్యూహం కవిత్వం తీరని దాహం అని అన్నారు మహాకవి శ్రీశ్రీ.. ఇవాళ కవిత్వాన్ని తీరని దాహంగా భావించి సీనియర్ కవులతో పాటు కొత్తగా కలం పట్టి యువకవులు కూడా కవిత్యం రాయడానికి ఎంతో ఉత్సాహంగా ముందుకొస్తున్నారు. అలాంటి వారికి చేయూతనిస్తూ కవిత్వాన్ని ఒక ఉద్యమంగా కవి సంగమం ముందుకు తీసుకెళుతోంది. కవిత్వం కావాలి కవిత్వం అన్న నినాదంతో రెండేళ్ల క్రితం ఫేస్ బుక్ లో ప్రారంభమైన కవి సంగమం ఎంతోమంది యువ కవులను, కవయిత్రులను వెలుగులోకి తెచ్చింది. ఈ నేపథ్యంలో డిసెంబర్ 15వ తేదీన హైదరాబాద్ లోని గోల్డెన్ త్రిశూల్ లో కవి సంగమం కవితోత్సవం వైభవంగా జరిగింది. ఉదయం 11గంటలకు ప్రారంభమైన ఈ సభకు ప్రముఖ కవి కె.శివారెడ్డి అధ్యక్షతన వహించారు. ప్రసిద్ధ గుజరాత్ కవి ప్రొ.శీతయశ్చంద్ర ముఖ్యఅతిధులుగా పాల్గొన్నారు. ఆంధ్రజ్యోతి ఎడిటర్ కె.శ్రీనివాస్, ఆంధ్ర భూమి సంపాదకులు ఎం.వి.ఆర్.శాస్త్రి, 10టివి సి.ఇ.ఓ, ప్రముఖ కవి అరుణ్ సాగర్, యాకూబ్, రాజేశ్వర్ రెడ్డి, కట్టా శ్రీనివాసరావు తదితరులు పాల్గొన్నారు. ఈ సందర్భంగా కవి సంగమం కవులు, రచయిత్రులు రాసిన కవితా సంకలనాన్ని ఆవిష్కరించారు. ప్రముఖ కవి కె.శివారెడ్డి మాట్లాడుతూ కొత్తగా కవిత్వం రాస్తున్న కవులను వారి కవిత్వాన్ని మనం తక్కువ ఏమన్నా చూస్తున్నామా ? బహుశ వారు సాధించిన ఎక్స్ టెన్షన్ పాతకవులు అందుకోలేకపోతున్నారా ? ఆత్మ విమర్శ చేసుకోవాల్సినవసరం ఉందన్నారు.

స్థాయి పెరిగిన కవులు ఫేస్ బుక్ లో చొరబడి నాయకత్వం వహించే ప్రయత్నం చేయరాదని ఆంధ్రజ్యోతి ఎడిటర్ కె.శ్రీనివాస్ పేర్కొన్నారు.
నేటి కవిత్వంలో లోపం కనిపిస్తోందని, వస్తువు, శిల్పం, అభివ్యక్తి భాగానే ఉన్నా డ్రైవింగ్ ఫోర్స్ గా కవిత్వంలో ఒక ఫైర్ కనిపించడం లేదని ఆంధ్రబూమి ఎడిటర్ ఎం.ఆర్.శాస్త్రి ఆధునిక కవిత్వ స్వరూప భావాలను విశ్లేషించారు.
గత 30-40 ఏళ్లుగా పొయెట్రి ఒకే తరహాలో వస్తోందని, ఒక కొత్త ఎడిషన్ ను కొత్త పదజాలాన్ని ఎన్ వి రాన్ మెంట్ నుండి స్వీకరించి పోయెట్రీలను పెట్టడమనే విషయంలో కొంత మిస్సవతున్నామేమో అంటూ ప్రముఖ కవి 10టివి సిఇఓ అరుణ్ సాగర్ అభిప్రాయపడ్డారు.
ఉద్యమాల సాహిత్యం కన్నా సినీ సాహిత్యం ఎక్కువగా వస్తోందని విద్యావేత్త రాజేశ్వర్ రెడ్డి తెలిపారు. ముఖ్యఅతిధిగా పాల్గొన్న గుజరాత్ కవి ప్రొ.శీతాంశు యశస్ శ్చంద్ర మాట్లాడుతూ పాత రోజుల్లో కవులు గుర్తింపులేని శాసనకర్తలనే వారని..అయితే ఇవాళ ఎలా ఉన్నా పొయెట్స్ ప్రజల రీప్రెస్ మెంట్ అన్నారు. కవి సంగమంలోని కవులను అందరూ ప్రోత్సాహించాలని రాబోయే తరాల ప్రతినిధులైన కవులకు చేయూతనివ్వాలని కవి సంగమం క్రియేటర్, ప్రముఖ కవి యాకూబ్ సూచించారు. ఇంకా ఈ సమావేశంలో నగ్నముని తదితరులు ప్రసంగించారు..
కవిత్వపఠనం…
అక్షరం లక్ష మెదళ్ల కదలిక అన్నారు ప్రజా కవి కాళోజి. కవిసంగమం ఆధ్వర్యంలో పాతకొత్త కవుల మేలు కలయికతో కవి సమ్మేళనం జరిగింది. మధ్యాహ్నాం 2గంటలకు ప్రారంభమైన ఈ కవి సమ్మేళనంలో ఫేస్ బుక్ లోని కవులతో పాటు ప్రముఖ కవులు పాల్గొని తమ కవితలు వినిపించి శ్రోతలను అలరించారు.

తొలుత రాళ్లబండి కవితాప్రసాద్ ‘అగ్నిహింస’ కవితా సంపుటి నుండి ఒక కవితను వినిపిస్తూ చెట్లన్నీ విరామ చిహ్నంలా మనుషులంతా మాట్లాడుతున్న కవిత్వంలో ఉండేవారని చమత్కరించారు.

మొదటిసారి అన్ని మిగిలాయి. రెండోసారి ప్రాణాలు మిగిలాయి మూడోసారి ఊరుపేరు లేకుండా చెరిపివేస్తాం అంటూ గుజరాత్ గోడ మీది వ్యాక్యాల కవిత్వాన్ని ప్రముఖ కవి స్కైబాబా వినిపించారు.

నిజం నిపై కాల్చింది..నీరై ముంచింది..కాషాయమై మదింపు గుళ్లు లేకుండా చేసిందంటూ బలమైన అభివ్యక్తితో కవితను వినిపించారు షాజహాన.

అతడొక భక్త..అతడొక కొడుకు..అతడొక మనిషి..నడిరోడ్డు పక్కలో తెగిపడ్డ చెట్టులా కూలిపోయి ఉంటాడు.. అతడు మాత్రం సంసారాలను తెగనరికిన గొడ్డలిలా పడి ఉంటాడు. అంటూ తాగుబోతు గురించి ఓ అద్భుత కవితను వినిపించారు రేణుకా అయోలా.

కవి నిద్ర పోతాడా నిద్రను కలలకు కాపలా పెడుతాడు.. రెప్పల మీది బరువును అక్షరాల్లో దింపి అలసిపోతాడు.. అయినా విశ్రమిస్తాడా అంటూ ప్రముఖ కవి డా.ప్రసాదమూర్తి. కవితో పెట్టుకోకు అన్న కవితను వినిపించారు బి.ప్రసాదమూర్తి.

ఇళ్లను అద్దాలు చేసి తడిచిందే తుడిచి మసిబారిన గిన్నెల్ని మెరిపించేసి మురికి కొడుతున్న దుస్తులను తళతళలాడి చిన్నా చితక పనులెక్కెట్టు కోకుండా చేసిన పనిమనిషి కష్టాల్ని ఆర్ధ్రతతో వర్ణిస్తూ శిలాలోలిత ఓ మంచి కవితను వినిపించారు.

నా జీవన సంద్రంలో అటుపోటుల వలయం..నాలో ఎన్నో సునామీలంటూ కటుకోజ్వల రమేష్ తన స్వీయ కవితను వినిపించారు.

రేకులు విప్పాల్సిన బాల్యం రెక్కలు రాల్చుకుంటున్నది. విశాల విధ్వంస గీతాలు నిర్విఘ్నంగా హోరెత్తిస్తుంటే…అంటూ రఘువీర ప్రతాప్ బాలకార్మికులపై ఓ కవితను వినిపించారు.

ఆమె ప్రతిరోజు ఒంటిరిగా వంటగదిలో దుఖం పొయ్యి మీద ఎసరులా మరుగుతుంటుందని…మౌనశ్రీ మల్లిక్ సింబాలిక్ పొయెట్రీ వినిపించారు.

అడవిలో నిదురించిన వారికి తెలుస్తుంది వృక్షం కూలుతున్న చప్పుడు.. అంటూ విమల అద్భుత భావ చిత్రాలు రమణీయ దృశ్యాలు బొమ్మ కట్టిన పోయేట్రి వినిపించారు.

అక్షరాలను వెలుగుపూలతో అందంగా గుది అపురూపమై కవితా మాలికలల్లే సాదాసీదా కవి మిత్ర గురించి సాహిత్య ప్రకాశ్ పోయెట్రీ వినిపించారు.

నమ్మకం కాదిక్కడ అమ్మకం ప్రధానం అంటూ….జీవన వ్యాపారాన్ని సెటైరికల్ ఎక్స్ ప్రెస్ పైడి తెరేష్ బాబు ఓ కవితని ఆవిష్కరించారు.

బాసింగం గట్టుకున్నంత మాత్రానా మల్లన్నకు బాంబు అని అంటూ జూపాక సుభద్ర తన కవిత వినిపించారు.

అందరి అమ్మల్లాగే మా అమ్మ కూడా నన్ను కన్నది పురిటి నొప్పులు పడుతూ కాకపోతే నా కుడి చేతి మీద ముద్దు పెట్టుకుని లాలనగా నిమిరిందే మో అందుకనే ఈ కవిత్వం… అంటూ ప్రముఖ కవి యాకూబ్ కూడా అద్భుత కవితను వినిపించారు.

 ఇంకా ఈ కవి సమ్మేళనంలో గోరెంటి వెంకన్న కవులను వినిపించారు. ఎందరో కవయిత్రులు, యువకవులు తమ కవితలు వినిపిస్తూ అలరించారు.

కర్టెసీ : 10టివీ

Standard
వివరణ

వరాలిచ్చే చెట్టు!, బహుమతుల తాతయ్య! (శాంతా క్లాజ్) వెనక కథలేమిటి?

వరాలిచ్చే చెట్టు! –క్రిస్మస్‌ నాడు చెట్లను అందంగా అలంకరిస్తారు కదా, మరి ఆ అలవాటు ఎలా మొదలైందో తెలుసా? దాని వెనుక కొన్ని కథలు కూడా ఉన్నాయి.
చాలా ఏళ్ల క్రితం క్రీస్తు పుట్టిన రోజున చర్చికి వెళ్లి రకరకాల బహుమతులను క్రీస్తుకు ఇచ్చే సంప్రదాయం ఉండేది. అలా ఒక ఊరిలో ఉండే ప్లాబో అనే పేద పిల్లాడికి పాపం… ఏమివ్వాలో తెలియలేదు. ఏది కొనాలన్నా చేతిలో సెంటు కూడా లేదు. ఏం చేయాలో తోచని ప్లాబోకి తన ఇంటి ముందు ఓ అందమైన మొక్క కనిపించింది. దానిని తీసి చిన్న కుండీలో పెట్టుకుని చర్చికి తీసుకెళ్లాడు. అక్కడ ఎన్నో విలువైన కానుకలతో వచ్చిన అందరూ ప్లాబో కానుక చూసి ఎగతాళి చేశారు. ప్లాబో సిగ్గుపడుతూ దానిని బాల ఏసు ప్రతిమ దగ్గర పెట్టాడు. ఆశ్చర్యం…! వెంటనే ఆ చిన్న మొక్క అప్పటికప్పుడే ఎదిగిపోయి బంగారు వృక్షంగా మారిపోయింది. పవిత్ర హృదయంతో తీసుకొచ్చిన ఆ కానుకనే జీసెస్‌ స్వీకరించాడని అందరూ నమ్మారు. అప్పటి నుంచి క్రిస్మస్‌ చెట్టుని అలంకరిస్తున్నారు.

ఇలాంటిదే మరో కథ కూడా ఉంది.

చలిగాలులు వీస్తున్నాయి. మంచు కురుస్తోంది. చిన్న పాకలో అన్న వాలంటైన్‌, చెల్లి మేరీ నాన్న కోసం ఎదురుచూస్తున్నారు. ఏదైనా తిని రెండు రోజులైంది. నీర్సంగా ఉన్నారు. ఇంతలో నాన్న వచ్చాడు. చేతిలో రొట్టెముక్క! దాన్నే మూడు భాగాలు చేసుకుని ప్రార్థన చేయసాగారు. ‘ఓ జీసస్‌ మాలాగే ఈ లోకంలో ఆకలితో ఉన్న వాళ్లందరీ కడుపు నింపు’. ప్రార్థన తర్వాత తినబోతుండగా తలుపు చప్పుడైంది. తీసి చూస్తే ఆరేళ్ల పిల్లాడొకడు చలికి వణికిపోతూ ‘ఈ రాత్రికి ఇక్కడ ఉండనిస్తారా?’ అని అడిగాడు. లోపలికి రమ్మన్నారు. ‘తిని నాలుగు రోజులైంది’ అన్నాడా పిల్లాడు దీనంగా. తమ రొట్టె ఇచ్చి, రగ్గు కప్పి పడుకోబెట్టారు. అతడి ఆకలిని తీర్చగలిగామన్న తృప్తితో వాళ్లు నిద్రపోయారు. అర్థరాత్రి అన్నాచెల్లెల్లిద్దరికీ మెలకువ వచ్చింది. పైన మిలమిలలాడే నక్షత్రాలు. ఎగురుతున్న దేవదూతలు. వాళ్లింటికి వచ్చిన పిల్లాడు ఎవరో కాదు. బాల ఏసు! తల మీద బంగారు కిరీటంతో విలువైన బట్టలతో మెరిసిపోతున్న అతడు, ‘మీ దయ గొప్పది. పరలోకపు తండ్రి మీకు మేలు చేస్తాడు’ అని దీవించాడు. వాళ్లింటి బయట ఎండిన కొమ్మని నాటాడు. అది చూస్తుండగానే చిగురించి పెరిగి పెద్దదైంది. దాన్నిండా బంగారు యాపిల్‌ కాయలు! అదే మొట్టమొదటి క్రిస్‌మస్‌ చెట్టు.

వాడుకలోని మూడో కథ

క్రిస్మస్ ట్రీని రంగురంగుల విద్యుద్దీపాలతో అలంకరించి భక్తిక్షిశద్ధలతో కొలుస్తారు. దీని వెనుక ఓ కథ ప్రచారంలో ఉంది. 18వ శతాబ్దంలో సెయింట్ బోనిఫెస్ అనే మతాధికారి ప్రాన్స్, జర్మనీ దేశాల్లోని చర్చిలలో మత పెద్దగా ఉండేవాడు. ఓ రోజు తన ప్రయాణంలో కొందరు మూఢ విశ్వాసంతో చెట్టుకు పసిబిడ్డను బలివ్వబోతున్న దృశ్యాన్ని చూశాడు. చెట్టును సమీపించి దాన్ని కాల్చివేసి బిడ్డను రక్షించాడు. దేవుడు బలికోరడం లేదని, చెట్టును ఆరాధిస్తే దేవుడి కరుణా కటాక్షాలు పొందుతారని బోధించాడు. అప్పటి నుంచి చెట్టును పూజించేందుకు వీలుగా క్రిస్మస్ ట్రీగా అలంకరించడం ఆనవాయితీగా వస్తోంది. 

* ప్రపంచంలోనే అత్యంత విలువైన క్రిస్మస్‌ చెట్టు ఎక్కడుందో తెలుసా? అబుదాబిలో ఓ హోటల్లో. 40 అడుగుల ఎత్తున నిర్మించిన దీని విలువ కోటి పది లక్షల డాలర్లు. ఈ చెట్టుని 181 వజ్రాలు, ముత్యాలు, విలువైన రాళ్లతో అలంకరించారు.
* క్రిస్మస్‌ చెట్టును మొదటిసారిగా అలంకరించింది 1510లో. ఇళ్లల్లోకి తీసుకువచ్చి చెట్టును పెట్టే సంప్రదాయం వచ్చింది 16వ శతాబ్దంలో.
* అమెరికాలో ఏటా మూడు కోట్ల క్రిస్మస్‌ చెట్లు అమ్ముడవుతాయి. పది లక్షల ఎకరాల్లో వీటిని పెంచుతారు.

బహుమతుల తాతయ్య!

చారిత్రకంగా తాతయ్య ను చాలా మార్పులకు లోను చేశారు

ఎర్రటి గౌను, టోపీ, తెల్లగడ్డంతో బహుమతులిచ్చే శాంతాక్లాజ్‌ తాతయ్య అసలు పేరు తెలుసా? నికోలస్‌. ఐదవ శతాబ్దానికి చెందిన ఆయన డచ్‌ దేశస్తుడు. ఊరిలో అందరికీ సహాయంగా ఉండే నికోలస్‌ సేవా గుణం చూసిన తల్లిదండ్రులు అతడిని ఆ ఊరి చర్చిలో చేరుస్తారు. మంచిచెడు తెలుసుకుంటూ .. నలుగురికి సహాయంగా ఉంటాడని వారు భావిస్తారు. వారి సూచనల మేరకు నికోలస్‌ ఊరివారందరికీ ఎంతో ఆప్తుడుగా మారుతాడు. ఎవ్వరికీ ఏ అవసరం వచ్చినా.. నికోలస్‌ వారికి సహయపడేవాడు. అంతే కాదు ఆయనకు పిల్లలంటే చాలా ప్రేమ. పేదరికంలో ఉన్న చిన్నారులకు ఆయనకు తోచిన బహుమతులు ఇచ్చేవాడు. ఆ ఊరిలో చాలా పేదవారైన ఒక కుటుంబం ఉండేది. ఆ ఇంటి లో ఉండే పిల్లలకు సరైన బట్టలుకూడా ఉండేవి కావు. చలికాలం… విపరీతమైన చలిని తట్టుకోవడానికి ఆ చిన్నారులు కాళ్లకు సాక్స్‌ వేసుకునేవారు. అయితే ఒకే జత ఉండటంతో వాటిని ఉతికి త్వరగా ఆరడానికి పొయ్యి పైన వేలాడతీసే వారు. ఆ కుటుంబానికి ఎలాగైన సహాయం చేయాలని నికోలస్‌ భావిస్తాడు. కాని ఆ కుటుంబం ఎవ్వరి నుంచి ఎలాంటి సహాయం అందుకోవడానికి, కనీసం బహుమతులు తీసుకోవడానికి కూడా ఇష్టపడేవారు కాదు. క్రిస్‌మస్‌ పండుగ వచ్చింది. ఊరంతా సంబరాలు.. కాని ఆ కుటుంబంలో ఎలాంటి ఆనందం లేదు. ఇది గమనించిన నికోలస్‌ ఆ ఇంటి పై పెంకులు తొలగించి ఇంటిలోపలికి బంగారు నాణాలున్న చిన్నచిన్న మూటలను వేస్తాడు. అవి సరిగ్గా చిన్నారులు వేలాడతీసిన సాక్స్‌లలో పడతాయి. ఉదయం వాటిని చూసిన చిన్నారులు దేవుడే తమ
కు బహుమతులు ఇచ్చాడని సంబర పడతారు. ఆ ఊరిలో అందరూ వారిని అదృష్టవంతులుగా భావిస్తారు. ఆ కుటుంబం కష్టాలన్నీ తీరిపోతాయి. ఆ రోజు నుంచి చిన్నారులందరూ తమకు దేవుడు బహుమతులు పంపిస్తాడని ఎదురుచూస్తారు. వారిని నిరుత్సాహపరచడం ఇష్టం లేని నికోలస్‌ ప్రతి క్రిస్‌మస్‌ పండుగకు రాత్రి వేళ ఇంటింటికి తిరిగి చిన్నచిన్న బహుమతులను ఇంటిలో వేస్తూ.. తనను ఎవ్వరూ గుర్తుపట్టకుండా ఎర్రకోటు.. పొడవైన ఎర్ర టోపి ధరించి, తెల్లగడ్డం, కళ్లజోడు పెట్టుకుని మారువేషంలో ఊరంతా తిరిగేవాడు. ఇలా బహుమతులు పంచుతూ…చిన్నారులందరికీ ఆనందానిచ్చేవాడు. క్రిస్‌మస్‌ సందర్భంగా ఇలా చేయడంతో ప్రతి క్రిస్‌మస్‌కు చిన్నారులంతా బహుమతులు కోసం ఎదురుచూసేవారు. ఇలా నికోలస్‌ పొడవైన టోపి ధరించడంతో ఆయన పేరు శాంతాక్లాజ్‌ గా మారింది.
…………….
మరో కథ

క్రీస్తుశకం 270 కాలంలో ఇప్పటి టర్కీ ప్రాంతంలోని ఓ చర్చిలో బిషప్‌. గుర్రం మీద తిరుగుతూ పేదవారికి సాయం చేస్తుండేవాడు. ఓ రోజు ముగ్గురు కూతుళ్లకు పెళ్లి చేయలేక బాధపడతున్న పేదవాడు కనిపించాడు. అతడికి సాయం చేయడానికి బంగారు నాణాలు నింపిన మూడు మూటల్ని వాళ్లింటి పొగగొట్టంలోంచి పడేశాడు. ఆ డబ్బుతో పేదవాడు ఎంతో సంబరంగా కూతుళ్లకు పెళ్లిళ్లు చేశాడు. అలా ఎంతమందికో తనెవరో తెలియకుండా బహుమతులు ఇచ్చే అతడికే సెయింట్‌ హోదా లభించింది. అతడే శాంతాక్లాజ్‌!

చరిత్రకందిన మరో కథ:

హాడన్ సాంద్ బ్లోమ్ ( Haddon Hubbard Sundblom ) ఒక ఆర్టిస్టు , (June 22, 1899 – March 10, 1976) గ్రాఫిక్ డిజైనర్ మూర్ రచించిన ……! క్లెమెంట్ క్లార్క్ మూర్ ( (Clement Clarke Moore ) 1822 లో రాసిన Poem “ఎ విజిట్ ఫ్రమ్ సైంట్ నికొలస్”



 “A Visit From St. Nicholas”  


‘Twas the night before Christmas, when all thro’ the house
Not a creature was stirring, not even a mouse;
The stockings were hung by the chimney with care,
In hopes that St. Nicholas soon would be there;
The children were nestled all snug in their beds,
While visions of sugar plums danc’d in their heads,

And Mama in her ‘kerchief, and I in my cap,
Had just settled our brains for a long winter’s nap —
When out on the lawn there arose such a clatter,
I sprang from the bed to see what was the matter.
Away to the window I flew like a flash,
Tore open the shutters, and threw up the sash.
The moon on the breast of the new fallen snow,
Gave the luster of mid-day to objects below;
When, what to my wondering eyes should appear,
But a miniature sleigh, and eight tiny reindeer,
With a little old driver, so lively and quick,
I knew in a moment it must be St. Nick.
More rapid than eagles his coursers they came,
And he whistled, and shouted, and call’d them by name:
“Now! Dasher, now! Dancer, now! Prancer and Vixen,
“On! Comet, on! Cupid, on! Donder and Blitzen;
“To the top of the porch! To the top of the wall!
“Now dash away! Dash away! Dash away all!”
As dry leaves that before the wild hurricane fly,
When they meet with an obstacle, mount to the sky;
So up to the house-top the coursers they flew,
With the sleigh full of toys — and St. Nicholas too:
And then in a twinkling, I heard on the roof
The prancing and pawing of each little hoof.
As I drew in my head, and was turning around,
Down the chimney St. Nicholas came with a bound:
He was dress’d all in fur, from his head to his foot,
And his clothes were all tarnish’d with ashes and soot;
A bundle of toys was flung on his back,
And he look’d like a peddler just opening his pack:
His eyes — how they twinkled! His dimples: how merry,
His cheeks were like roses, his nose like a cherry;
His droll little mouth was drawn up like a bow,
And the beard of his chin was as white as the snow;
The stump of a pipe he held tight in his teeth,
And the smoke it encircled his head like a wreath.
He had a broad face, and a little round belly
That shook when he laugh’d, like a bowl full of jelly:
He was chubby and plump, a right jolly old elf,
And I laugh’d when I saw him in spite of myself;
A wink of his eye and a twist of his head
Soon gave me to know I had nothing to dread.
He spoke not a word, but went straight to his work,
And fill’d all the stockings; then turn’d with a jerk,
And laying his finger aside of his nose
And giving a nod, up the chimney he rose.
He sprung to his sleigh, to his team gave a whistle,
And away they all flew, like the down of a thistle:
But I heard him exclaim, ere he drove out of sight —
Happy Christmas to all, and to all a good night.

—Clement Clarke Moore  

ప్రఖ్యాత పద్యం సన్ బ్లోమ్ భావనలకు స్ఫూర్తి గా అయ్యింది. 

 
“ఇట్ వాస్ ది నైట్ బిఫోర్ క్రిస్ట్మస్” (“Twas the Night Before Christmas”) అనే శీర్షికతో పాప్యులర్ ఐనది.
సైంట్ నికొలస్ పేరు కాల క్రమేణా “శాంతాక్లాజ్” గా అవతరించాడు.
ఈ పరిణామం కేవలము “పేరు“నకు మాత్రమే కాదు, వేషమునకు సైతము వర్తించినది. 
“కోకో కోలా కంపెనీ” కోరిక మీద హాడన్ సాంద్ సన్ బ్లోమ్ కొత్త బాధ్యతను తన భుజాల మీద వేసుకున్నాడు.
శాంతాక్లాజ్ క్రిస్టమస్ 1931 ల నుండి “Santa Clause painting” వేసే ప్రయత్నాన్ని శ్రద్ధాసక్తులతో నిర్వహించాడు
సన్ బ్లోమ్ రూపొందించిన “శాంతాక్లాజ్ చిత్రము” సరి కొత్త దుస్తులతో “శాంతాక్లాజ్” ను ఆవిష్కరించినది. అంతకు పూర్వము ఆకుపచ్చ మున్నగు రంగులతో శాంతాక్లాజ్ దుస్తులు ఉండేవి. సన్ బ్లోమ్ చిత్రణలోని “శాంతాక్లాజ్ ఆహార్య, వేషధారణలు” క్రమంగా కొత్త మైలు రాయిని నెలకొల్పిందని చెప్పక తప్పదు. ఎర్రని కోటు, ఉన్ని టోపీ, బూట్లు – ఇంత మేలిమి డ్రస్సులతో ధగ ధగా మెరుస్తూన్నాడు నేటి శాంతాక్లాజ్.
మనం అనేక సినిమాల దార్వా చూసినట్లు శాంట ఉత్తర ధ్రువంలో తయారయ్యే క్రిస్మస్ ప్రెజెంట్స్ పెయింటింగ్స్ మరియు ప్యాక్స్ తయారచేస్తారని నమ్ముతారు. నిజంగా చెప్పాలంటే, 1890 లూయిస్ మో అనే రచయిత బుక్క్ ద్వారా శాంట మరియు దూతలు గిప్ట్ లు తయారుచేయడానికి పనిచేస్తారని రచన ఒకటి ఉంటుంది. ఈ పుస్తకం పేరు‘జులెమన్డెన్స్ బొగ్’.
శాంటా క్లాజ్ నిజంగా క్రిస్మస్ తో సంబంధం ఉందా ప్రతి సంవత్సరం క్రిస్మస్ కు, చిన్న పిల్లలు శాంటా కోసం వేచిచూసి, అతని నుండి బహుమతలు అందుకుంటారు. అయితే, క్రిస్మస్ జీసెస్ పుట్టిన రోజు సందర్భంగా వేడుక చేసుకుంటారు. ఇక్కడ క్రిస్మస్ కు మరియు శాంటాకు పొంతన లేదు . అలాగే శాంటా నిజమా అన్నది ఇప్పటి తెలియదు. ముందుగా చెప్పినట్లు సెయింట్ నికోలస్ కు సన్నిహిత పోలిక ఉన్నట్లు నమ్ముతారు. అలాగే, యేసు క్రీస్తు యొక్క జననం మరియు ఒక బిషప్ వంటి సెయింట్ నికోలస్ యొక్క జీవితం మధ్య సమయం చాలా విస్తారమైనది.
వివిధ ప్రాంతాలలో బహుమతుల తాతయ్యకున్న ఇతర పేర్లు.

1) గఘంట్ బాబా:- ఆర్మేనియా
2) బాబా చఘలూ:- ఆఫ్ఘని స్థాన్
3) పాపై నోయెల్:- ఈజిప్ట్: ఫ్రాన్స్: స్పెయిన్
4) పీర్ నోయెల్: ఫ్రెంచ్ :- బెల్జియం
5) జౌలుపుక్కీ:- ఫిన్ లాండ్, కెనడా
6) Weihnachtsmann (“క్రిస్ట్ మస్ మ్యాన్”) నికొలస్:- జర్మనీ:
7) Dun Che Lao Ren (“క్రిస్ట్ మస్ ఓల్డ్ మ్యాన్”):- చైనా
8) కనక లోక :- హవాయ్ దీవులు (Hawaii Islands)
9) బాబో నోయెల్:- (ఇరాన్)
10) నోయెల్ బాబా:- టర్కీ
11) పాపా నోయెల్ :- ఫ్రాన్స్ & స్పెయిన్
12) ఫాదర్ క్రిస్ట్ మస్ నోయెల్ :- యునైటెడ్ కింగ్ డమ్
13) ఫాపా నోయిల్:- లాటిన్ అమెరికా:
14) బబ్బూ నటాలీ :- ఇటలీ

గుండ్రిని ఆకారంతో ఎప్పుడూ జాలీగా వుంటాడు. చిమ్నీలగుండా జారుకుంటూ వస్తాడు లాంటి విశేషణాలను అదనంగా తాతగారి పౌరాణిక కథలకు అదనంగా జతచేస్తూనే వస్తున్నారు.

ఆంగ్లంలో మరింత వివరంగా వికీ లో చదవొచ్చు ఇక్కడ చూడండి

Standard
Translation

Roots – Veera Swamy Arwapally

Though I grew stretching
my large hands of branches.

Though I stood straight with my strong body of the trunk and feel pride that “all the world’s mine”…

Though I flashed out myself into the multi colours with my beautiful face of the delicate petals…

Though I wandered all the corners of the world watching with my eyes of leaves…

I am conscious of that…
Roots must be always in the soil for (not only) support (but also) and stuff…
The roots in the earth keep on saying to me…
If you lose your footing, you will lose everything.

                             
    Translation : Veera Swamy Arwapally
మాతృక
మట్టివేళ్ళు – కట్టా శ్రీనివాసరావు

విశాల శాఖా బాహువులను
చాపుకుంటూ ఆకాశంలోకి ఎదిగినా.

సుధృఢ కాండపు దేహాన్ని నిటారుగా నిలిపి
ప్రపంచమే నాదన్నట్లు గర్వంగా వొదిగినా.

సుకుమార ఆకర్షణ పత్రాల ముఖంతో
వినువీధిన రంగులలో వెలిగినా.

పత్రనేత్రాల పరిశీలనలతో ప్రపంచపు
నలుదిశలూ పరికిస్తూ మెదిలినా,

నాకో గమనింపువుంది
వేళ్ళెప్పుడూ నేలలోనే వుండాలని.
ఆధారమేకాదు, ఆహారమూ అక్కడిదేనని.
నేలవిడిచిన సాముకి
నిలకడేమీ మిగలదని.
మట్టివేళ్ళు నాకెపుడూ చెబుతూనే వుంటాయి.



Standard
telugu poetry

రాయని కవిత

తొలిచూపు ప్రేమలా ఎక్కడో తళుక్కుమంటుంది
తొలిచూలు భయంలా ఎక్కడో కలుక్కుమంటుంది.
తొలకరి చినుకులా చల్లగా చిలకరిస్తుంది.
తడిమట్టి వాసనలా గదంతా అలముకుంటుంది.

బావం భాషను తొడుక్కునేందుకు
వాక్యాల నూలుకండెలు పడుగు,పేకలై పరిగెడతాయి.
పదాల అద్దకం కుదరక గజబిజిపెడతాయి.

రాసిన కవితా అర్ధాంగిలా మంచో చెడో ఓ పేరు తేవచ్చు కానీ
రాయని కవిత ప్రియురాలై పట్టింపులేకుంటే పోతానంటుంది.

వేరెవర్ యు గో ఐ ఫోలో అంటూ
ప్రతిపనిలోనూ కుక్కపిల్లలా చోరబడుతూ
దీని ధ్యాసలో పడ్డ ప్రతిసారీ
మాస్టర్జీ ఈ పనిని జానెడు కట్జెయ్ మంటుంది.

శిలకఠినంగా వున్నకొద్దీ చెక్కే శ్రమ పెరుగుతుంది.
కానీ నిలకడతో తన ఉనికికి శాశ్వతత్వం ఇనుమడిస్తుంది.

దేవకన్యలా ప్రత్యక్షమై
మనసుకి శ్రమమరిపిస్తుంది.
సృష్టించే ఆతృత పెంచి
తన కళ్ళతో లోకాన్ని భళ్ళున తెరుస్తుంది.

Standard